Mỗi ngày một chút

 

Tính mình hơi thiếu kiên nhẫn lại hay extreme. Học thì muốn dồn vào học thật nhanh (đó là ngày xưa, giờ có tuổi học không nổi 15 tiếng/ngày nữa, não nó đình công rồi), thích gì thì chấm mút tý rồi chán rồi bỏ đó. Nhưng tự nhủ với mình, miễn là mình không ngại thử, miễn mình cố gắng một chút mỗi ngày, 1% mỗi ngày là đủ. Mỗi năm mình sẽ giỏi hơn 365%, là rất nhiều đúng không! 

Mùa hè này mình đã biết dùng xe đạp công cộng, đạp dọc bờ biển những chiều hoàng hôn tuyệt đẹp, hít hà mùi của biển, nhìn mặt nước xanh ngát, những con thuyền, những gia đình tản bộ, những khách du lịch, những tòa nhà cổ kính dọc bờ biển. Mình đã đạp xe ra bải biển và nằm đọc sách, ăn một cây kem, đạp xe dưới tán cây rợp mát một trưa hè nóng rẫy.

Mình đạp xe véo véo từ siêu thị này sang cửa hàng khác, mua quần áo, mua đồ dùng, mua vở, mua đồ ăn tươi. Mình biết dùng máy sinh tố làm nước ép, mình làm men gừng để bổ sung lợi khuẩn, mình làm những món ăn ngon và tươi nhờ đi siêu thị thường xuyên bằng xe đạp không tốn nhiều thời gian như đi bộ như trước.

Một mùa hè thong thả 💗

Tranh minh họa Hoạ sỹ Laivi Põder

Đi làm (1)

Mình đã làm qua nhiều công việc khác nhau. Bắt đầu từ công việc thời vụ, part-time thời sinh viên, ra trường mình làm ở một công ty bán hàng online ở vị trí chăm sóc khách hàng, rồi qua ngành tài chính, từ phòng sales tới nguồn vốn. Đi du học lần đầu về thì mình tiếp tục công việc ở nguồn vốn cho tới khi quyết định nghỉ việc, chuyển ngành bằng cách tự học thêm kiến thức về phân tích dữ liệu rồi làm ở Fintech, rồi lại quay về tài chính tiêu dùng. Công việc cuối cùng ở Việt Nam trước khi qua Ý là làm ngành bảo hiểm. Sau khi xong master về bảo hiểm và quản lý rủi ro ở Ý thì mình làm trong một tập đoàn bảo hiểm ở Ý.

Trải qua rất nhiều vị trí, phòng ban, ngành nghề khác nhau. Điều mình đã học được, tích lũy làm vốn cho mình, cả những bài học xương máu, sẽ phải kể thành nhiều kỳ. Nhưng điều mình muốn nói trong bài này là nỗ lực trong mọi công việc mình làm. Mình đã làm mọi việc, dù là nhỏ nhất, dù là việc chính trong mô tả công việc hay là việc mà đồng nghiệp nhờ làm giúp, với tất cả sự tỉ mỉ và chú tâm. Đặt 120% vào từng việc nhỏ. Đó là cách mình làm, cách mình rèn luyện bản thân sự tỉ mỉ, sự chu toàn, cách mình từ từ nâng cao năng lực bản thân. Mình biết nếu mình làm cùng việc đó ở mức độ 80% - vừa đủ nếu chỉ mất 1 tiếng, thì sẽ mất 2 tiếng để đạt 90%, mất 4 tiếng để đạt 100% và mất 8 tiếng, 10 tiếng hay thậm chí 12 tiếng để đạt mức vượt kỳ vọng. Quỹ thời gian làm việc có hạn, deadline luôn có, thì làm sao có thể hoàn thành công việc ở mức độ đó mà vẫn đúng thời hạn cho phép. Bằng cách cắt giảm những thời gian khác, đi sớm hơn, về trễ hơn, thậm chí bỏ thời gian ở nhà nghiên cứu để tối ưu công việc. Có đợt cuối quý cần ra kết quả, một số vấn đề kỹ thuật hệ thống tính toán làm mình bị trễ so với kế hoạch, và cũng vì hôm đó mình hơi chủ quan để cho bạn cùng team liên hệ toàn bộ với đội kỹ thuật, mà không trực tiếp push cho ra vấn đề sớm hơn, hôm đó mình ở lại trễ tính toán xong. Xếp bảo hôm sau gửi báo cáo. Sáng hôm sau là thứ 6, văn phòng đóng cửa và mọi người làm việc ở nhà, mình thường dậy sớm học tiếng Ý nên hôm đó thay vì học thì mình ngồi làm báo cáo và chuẩn bị trước mọi câu hỏi sếp có thể hỏi và chuẩn bị trước câu trả lời, nêu ra ý kiến và nhận xét của mình về data. 5 giờ 30 sáng xong việc, mình lưu file chờ đến 9 giờ là gửi tin nhắn báo sếp vào coi báo cáo. Sếp nhận tin xong bảo cáo ơn, không rõ đây là văn hóa ở đây hay sếp thực sự cảm kích. Dù sao thì mình cũng vui vì mình hoàn thành công việc.

Tính mình không thích nói về mình, chỉ im lặng kiên nhẫn làm việc như thế, dùng kết quả để nói lên sự nỗ lực của mình. Luôn chuẩn bị trước các tình huống, câu hỏi và phân tích tìm ra điểm mới để khi sếp hỏi là mình nói luôn chứ không ấp úng hay lúng túng. Lắng nghe cách tiếp cận vấn đề của sếp, ghi nhớ và áp dụng để lần sau nếu cùng một câu hỏi về trend hay data lạ là mình hiểu sếp muốn hỏi gì và trả lời ngay.

Một lần mình xem các clip về cách sales bản thân, phải biết cách cho sếp và người khác biết mình đã làm gì, đạt kết quả gì không thì mọi cố gắng đều không được ghi nhận, gì đó đại loại vậy. Xét về điều này thì mình tệ lắm lắm, như mình chuẩn bị 10 mà nhiều khi sếp chỉ hỏi 1 nên mình trả lời 1, không rõ sếp có hiểu để hỏi 1 và trả lời ngay, không cần xin thời gian coi lại con số hay nói linh tinh thì cần sự chuẩn bị thế nào không. Nhưng tính mình thế, vẫn ghi điểm vào những câu hỏi bất ngờ, cần phân tích sâu và với sự chuẩn bị như thế. Cả lúc còn làm việc ở Việt Nam lẫn lúc qua Ý.

Từ lúc qua đây, mình càng chú tâm bỏ nhiều công sức hơn vào việc chỉnh chu, chính xác, hoàn thành công việc ở mức độ cao nhất có thể. Có lúc đã xong nội dung, mình mất thêm thời gian để chỉnh sửa cho đẹp hơn, bắt mắt hơn. Có lúc soạn mail xong, mình dùng AI chỉnh sửa câu chữ cho mượt hơn, nhấn đúng trọng tâm mà không nghe thô hay hách dịch cho người đọc, rồi mình nhờ một đồng nghiệp xem qua và góp ý trước khi gửi cho sếp xem. Xếp đọc thấy ok mới gửi ra ngoài. Sự cẩn thận và chỉnh chu không bàn cãi. Có lần cần gửi mail qua một nước khác trả lời câu hỏi, sếp on call nhắn mình ý chính và cách viết, sau đó mình chỉnh sửa lại format mail và viết cho uyển chuyển hơn. Sếp duyệt "well done" thay vì okay nhưng bình thường, hay một lần ngồi soạn một mail giải thích cách tính khá phức tạp, sếp đọc xong bảo "perfect answer" thay vì luôn luôn okay to send. 

Nếu là mình khi mới ra trường chắc sẽ tự kỷ kiểu "chắc mình không được tin tưởng" hay là "làm gì khó khăn thế". Nhưng càng về sau, càng lúc càng trải nghiệm, học được sự chuyên nghiệp trong làm việc và việc tự ái chẳng có ích gì và nó chỉ là biểu hiện của người thiếu sự tự tin, thiếu chuyên nghiệp. Đây là công việc, nothing personal here.

Tranh Carl Bloch [1834-1890] oil on copper "Two chess players"

Chuyện di cư

Hôm  nay viết một chút về việc mình di cư qua đây. Mỗi người sẽ có những lý do riêng, nay sẽ chỉ kể về việc làm việc và cuộc sống ở Ý.

Ai nghe nói ở Ý cũng bảo Ý đẹp, đồ ăn ngon, ai cũng bảo thích Ý. Nhưng cái mà mọi người không biết là.

Trong số các nước châu Âu phát triển thì Ý là nước có tỷ lệ thất nghiệp cao, tỷ lệ việc làm thấp và lại không nói tiếng Anh, người Ý lại không thích nói ngoại ngữ. Ngôn ngữ là rào cản rất lớn, dù mình làm việc ở một tập đoàn quốc tế, team làm việc với nước ngoài nhưng nội bộ team toàn bộ là người Ý, và mình cảm nhận được họ thực sự thoải mái hơn khi nói tiếng Ý. Không phải là họ không nói được tiếng Anh mà là không phải tiếng Anh của ai cũng đủ để họ nói một cách thoải mái, để diễn đạt đúng ý họ muốn, và nhất là nói các từ quá chuyên môn cần tranh luận, hoặc là khi tán gẫu thoải mái, ai cũng muốn nói tiếng mẹ đẻ.

Thứ hai là chính sách nhập cư của Ý cực kỳ khó để có work permit, cộng với rào cản ngôn ngữ và tỷ lệ thất nghiệp, thì kiếm việc ở Ý là thử thách vô cùng lớn. Một yếu tố vô cùng quan trọng là lương ở Ý thấp hơn hẳn các nước như Đức, Anh, Thụy Sĩ, Pháp, Hà Lan. Nên thanh niên Ý ăn học đàng học, tiếng Anh ổn là di cư qua nước khác sống. Bạn làm tạm thời ở team mình kể bạn bè ảnh cũng qua nước ngoài học thạc sỹ hoặc ra nước ngoài làm việc, có người làm vài chục năm, kiếm đủ tiền mua nhà thì về Ý sống. Nói để hiểu sự cạnh tranh, khắc nghiệt là vậy nhưng phần lương lại không tương ứng với nỗ lực bỏ ra. Như công việc của mình mà qua Đức thì ít nhất phải nhân 2, dù là ở thành phố nhỏ vùng quê.

Nhưng mình không chọn Ý, là Ý chọn mình. Mọi thứ cứ tới như được định trước, ở vị trí immigrant tìm việc thì việc nào nhận mình đầu tiên thì mình nhận luôn chứ từ chối rồi biết khi nào mới kiếm được việc, hết visa thì khốn khổ lại về nước, chưa kể còn bao nhiêu giấy tờ đủ thứ liên quan, không thể ở vị trí kén cá chọn canh.

Nhưng bù lại,

Thời tiết ở Ý đẹp, thiên nhiên đa dạng và được ưu đãi. Đồ ăn đúng là ngon hơn hẳn các nước châu Âu khác, dù là mình thích ăn món Việt hơn. Và quan trọng hơn hết cả, dù mình là người châu Á duy nhất trong cả team lớn, dù mình không nói tiếng Ý thì mọi người vẫn không vì vậy mà ghét bỏ mình, không vì vậy mà phân biệt đối xử với mình, vẫn cố gắng involve mình vào các hoạt động bên ngoài công việc, vẫn tử tế với mình.

Bước chân ra ngoài gia đình, xa văn hóa, xa đất nước, xa tất cả những điều quen thuộc, xa vùng an toàn, mọi sự tử tế dù đơn giản, đều làm mình cảm thấy được an ủi, được chào đón.

Cuộc đời này, cần nương nhẹ nhau.